خانواده و تربیت دینی، توصیه های فرزندپروری در اسلام

از منظر اسلام، تربیت ذهنی، ابزار و مقدمه تربیت عقلانی بوده و عقلانیت فقط زمانی محقق میشود که به حاکمیت عقل و اندیشه بر انگیزه و اعمال انسان منجر شود. تربیت دینی و نهادینه کردن آموزههای دینی در کودکان و نوجوانان سبب مصونیت آنان از آسیبهای اخلاقی و اجتماعی میشود. برخوردار کردن کودک از مزایای تعلیم و سوق دادن او به سوی ارزشهای پاک در پرتو اهداف عالی انسان است. مانند زینب در صحرای کربلا که پیام رسان خون پاک برادرش به جهانیان بود . کودک انتظار دارد که پدر و مادر در زندگی با وی به عدالت رفتار کنند و از هرگونه تبعیض و تفاوت نا به جا در مورد فرزندان پرهیز کنند. اسلام فرموده: هرگاه دختر به سن تمیز یا نزدیک سن بلوغ رسید حتی پدر هم حق ندارد وی را به صورت کامل در آغوش بگیرد به نحوی که سینه دختر به سینه پدر بچسبد، بهتر است پدر فقط سر دخترش را بغل کند و او را ببوسد و نوازش کند و با بسیار حرف بزند و حرف او را بشنود و با کلمات محبت آمیز فراوان با او صحبت کند.

در اصطلاح فقهی، فرزند پذیری این است فردی با اثبات عدم داشتن فرزند، فرزند دیگری را به عنوان فرزند واقعی خود می پذیرد مانند بچه سر راهی و یا کودکان یتیم. یا بر خود فرزندان واجب است که در زمینه اقتصاد (یعنی به مقتصد شدن و داشتن مهارت در کنترل و نگهداری پول که به معنای اندوختن ثروت است) آموزش ببیند؟ اعتماد علمی مربوط به این واقعیت است که افراد مزبور گمان می­کنند ارتکاب یک انحراف، به سحر و افسون می­ماند و بدون این­که بفهمند که چه می­شود، به صورت مرموز و ناشناخته­ای به سمت آن کشیده میشوند که در این قسمت، مربی باید اعتماد علمی به فرد بدهد و برای رهایی از انحراف، به وی مشاوره بدهد. ۶٫اگر زخم یا دمل در محدوده ی عورتین و کشاله ران پیدا شد باید برای درمان سریع آن اقدام شود. ازحکیمی پرسیدند: از چه زمانی باید تربیت فرزند را آغاز کرد؟ حکیم گفت: «بیست سال پیش از تولد فرزند واگر به نتیجه لازم نرسیدند، معلوم می شود که باید زودتر از آن شروع می کردید.(28) بنابراین سخن حکیمانه، درتربیت فرزند نباید از نقش «وراثت » غافل ماند؛ زیرا بخشی از هنجارها یا ناهنجاری های اخلاقی، از راه وراثت به فرزند منتقل می شود.

اکنون سوال این است که حدود وظایف والدین در تربیت فرزندان در خانواده چیست؟ این امر تا آن حد مورد توصیه است که فرموده اند والدین حق کتک زدن کودک به حدی که موجب دیه شود ندارند. پیش از هرچیز من کتاب خدا و فهم معنا و ژرفای آن را به تو آموختم.» پیامبر اسلام(ص) هم در روایتی به ابورافع آموزش قرآن، تیراندازی، شنا و نیز به ارث گذاردن مال را از جمله حقوق فرزندان بر والدین میدانند. هر وقت میخواست بخوابد و من فاصلهام با پیامبر زیاد بود و خوابم نمیبرد، وی مرا نزدیک بستر خویش میبرد. مثال: شراب خوردن، شراب در هر صورت باعث مستی خواهد شد چه با ارادۀ انسان خورده شود و چه با زور و اجبار و یا نادانسته، در هر صورت غذاهای مورد دار را در محیط خانه و خانواده نیاورید. در فصل دوم تشخیص حافظه فعال و راههای سنجش آن مطرح و در فصل سوم تا هفتم، اختلال خواندن اختلال ریاضیاتی، کنشپریشی، اختلال نارسایی توجه، بیشفعالی و اختلال طیف اتیستیک ارایه میشود و در نهایت در فصل هشتم به راهبردها و آموزش دانشآموزان میپردازد.نویسنده سعی کرده که هر فصل را با ذکر مثالهای عینی و مطالعات موردی مفید تقویت و به گونهای تنظیم کند که وقتی از یک اختلال سخن به میان میآید در ابتدا ویژگیها، سببشناسی و اختلالهای همراه آن اختلال ارایه و در پایان هر فصل پیشنهادها و رهنمودهایی با نگاه به حافظه فعال و محدودیتهای آن مطرح شود.مترجمان برای مناسبسازی متن و مفیدتر شدن آن سعی در اتخاذ رویکردی آزاد در ترجمه داشتهاند.چاپ نخست کتاب «بهبود حافظه فعال» با ترجمه علیاکبر ارجمندنیا و محسن شکوهییکتا با شمارگان دو هزار نسخه، 168 صفحه و بهای هشت هزار و 500 تومان توسط انتشارات تیمورزاده منتشر شده است.

ابن سینا(ره) سلب آزادی و جلوگیری از جنب و جوش و بازی کودکان را زمینهای برای افسردگی آنها میداند و نتیجه این افسردگیهای بی موقع و زودرس سبب میشود رغبتهای کودکان از بین برود و آنها بیمار شوند. افرادی که از مال حرام پرهیز نمیکنند و از راههای نامشروع تأمین معاش میکنند، نسلی نابهنجار و بیبند و بار به اجتماع تحویل میدهند که باعث وبال و ناراحتی برای خود و دیگران میشوند. «در آموزشهای دینی ما شواهدی وجود دارد که انتقال زمینههای روحی و اخلاقی را از والدین به فرزندان تأمین میکند. بی تردید اساس شکل گیری جامعه اسلامی برخورداری افراد از تربیت شایسته دینی است که زمینه ساز تحقق آرمان های اسلامی است. ۲۳٫ کریمی، رویکردی نمادین به تربیت دینی یا تأکید بر روشهای اکتشافی، انتشارات قدیانی، ۱۳۷۸، بیجا. تربیت اقتصادی عبارت از آموزش و تأدیب فرزندان براساس التزام به اصول ارزشمند اخلاقی در حوزة اقتصاد است تا هویت و تصور فرزندان از خودشان بر اساس دستورات اسلام از اقتصاد قوام یابد. در دین شریف اسلام بر دو عنصر خانواده و تعلیم و تربیت الهی تاکید شده است.

دیدگاهتان را بنویسید